School van de toekomst: geen testen meer?

10507558_sAfgelopen week sprak ik over de school van de toekomst bij een van onze netwerkscholen (scholen die mogen experimenteren met nieuwe vormen van onderwijs): SintLucas in Boxtel. Ik schreef hier afgelopen week ook al over in mijn artikel over de school zonder educatie en de Friday TED talk ging afgelopen week over wat we kunnen leren van online onderwijs.

Tijdens de inspiratie sessie viel het me op dat een bepaalde gedachtengang door de meeste mensen wel onderschreven werd, maar de gevolgen van die gedachtengang niet. Daarom wil ik die hier ook nog even delen. Het principe van kennis in een online wereld.

We leven in een wereld waar door het internet kennis op elk moment toegankelijk is voor iedereen. Dat maakt kennis overbodig om te hebben, het is immers op te zoeken. Een veel belangrijkere competentie dan het hebben van kennis is het kunnen zoeken en goed kunnen filteren en kritisch kunnen beoordelen van de gevonden informatie.

Een ander element aan de huidige maatschappij is dat alles wat we kunnen standaardiseren kunnen we ook automatiseren. Alles waarop een standaard antwoord te geven is, is dus automatiseerbaar. Alleen de vragen waarop we het antwoord niet weten hebben we als mensen een toegevoegde waarde. De andere beroepen doen we nog wel, maar daar staan dus de lonen altijd onder druk. Het enige waar we een groot voordeel op hebben t.o.v. machines is onze creativiteit.

Testen en examens

Vanuit die optiek zijn testen en examens dus eigenlijk heel erg nutteloos. Immers, alles dat we testen is kennis die we ook hadden kunnen opzoeken.

Immers testen we dingen die niet nuttig zijn in de maatschappij. We testen parate kennis en dat zal steeds minder zinvol worden. Nu is het nog ‘not done’ om dingen even snel op te zoeken in een meeting, maar in de toekomst zal dat steeds normaler worden.

Een goede test zou bijvoorbeeld kunnen zijn of ze met een computer en het internet erbij tot de juiste antwoorden komen. Immers test je dan de skills van een kind of student op het zoeken en filteren van informatie.

Andere vormen van testen die nuttig zijn, zijn praktijk testen. Doe maar een actie, maak het maak, kijk maar of het werk. In andere woorden: experimenteer!

Onderwijs van de toekomst

De meeste docenten zijn het er wel over eens dat een docent voor de klas die nog traditioneel les geeft niet echt zinvol meer is. Veel docenten stellen dat er meer vrijheid moet komen. Echter, zolang examens bestaan uit parate kennis, blijft volgens mij het onderwijs altijd hangen in de oude vormen. Immers doe je waarvoor je beloond wordt (ook in het bedrijfsleven) en de beloning in een school is het cijfer op het eind van de rit.

Bas van de Haterd is auteur, (internationaal) spreker en adviseur over de invloed van technologie op werk. Hij kijkt zowel naar het werk dat mensen nog gaan doen, de manier waarop we dit werk organiseren als de manier waarop we mensen voor dit werk aantrekken en motiveren. Hij schreef hierover o.a. boeken als '10 banen die verdwijn & 10 banen die verschijnen', de maatschappelijke impact van de zelfrijdende auto en (R)evolutie van Werk. Allen als e-boek te downloaden op basis van waardebepaling achteraf via vandehaterd.nl/e-boeken. Ook organiseert hij jaarlijks Digitaal-Werven en TA-Live over innovatie in recruitment. Bekijk alle berichten van Bas van de Haterd

4 reacties op dit bericht

  1. Interessant. Wel denk ik dat er een bepaald niveau aan kennis moet zijn, eer je weloverwogen een beslissing kunt nemen of de opgezochte informatie nuttig en passend is. Kritisch beoordelen kun je ook niet zomaar.

    • Deels mee eens. Ik denk ook dat een bepaald niveau aan kennis nodig is, maar volgens mij moet je dus niet dat ‘bepaalde niveau van kennis’ testen, maar de toepassing ervan. In andere woorden: je moet toetsen om men de gevonden informatie kritisch kan beoordelen. Dan weet je ook of men voldoende kennis heeft. Vandaar dat ik zou zeggen: elk examen of tentamen is ‘open boek’ zoals dat in mijn tijd genoemd werd, of eigenlijk nu dus: met laptop en internet.

  2. Hoe kom je erbij dat onderwijs enkel parate kennis test?
    Er zijn verschillende soorten toetsvragen te bedenken: repeterend (dus puur kennis herhalend, parate kennis dus), toepassend (in nieuwe en in onbekende situaties) en inzichtelijk (dus gekoppeld aan voorkennis en algemene ontwikkeling). Een goede toets bestaat uit verschillende soorten vragen die voor dat vak/niveau/jaar in balans zijn: bijvoorbeeld 33% repeterend, 33% toegepast, 34% inzichtelijk. Opmerkelijk is overigens dat (mijn) leerlingen op repeterende vragen vaak beduidend lager scoren dan op toegepaste kennis en inzichtelijke vragen.

    • De theorie dat je dit test is leuk, maar vertel me dan eens hoe je het daadwerkelijk test? Toegepast testen… dus je leerlingen maken een product en verkopen dat? En als het niet verkoop slagen ze niet? Nee, we doen meestal een case en kijken naar hoe het is gedaan. Dat is de parate kennis (over de case) of hooguit repeterend (het is immers gedaan). Het model van testen an sich is bijna altijd parate kennis. Daadwerkelijk inzicht krijg je in de praktijk, van iets dat nog nooit gedaan is. Dat wordt zelden of nooit getest.